دستگاه اورسات (آنالیز گاز)

دستگاه اورسات یا آنالیز گاز یکی از تجهیزات آزمایشگاهی است که به منظور آنالیز محتوای اکسیژن ، مونو اکسید کربن و دی اکسید کربن یک نمونه ی گازی ( معمولا گاز دودکش سوخت فسیلی ) استفاده می شود . گرچه تا حد زیادی با تکنیک های ابزاری جایگزین شده است ، ولی باز هم دستگاه اورسات به عنوان یک روش قابل اطمینان اندازه گیری باقی مانده و استفاده از آن نسبتا آسان می باشد.

ساختار دستگاه اورسات

دستگاه اورسات یا آنالیز گاز ضرورتا از یک بورت گازی عایق آبی است که توسط یک لوله ی مویین شیشه ای به دو یا سه سمپلر جذب حاوی محلول های شیمیایی متصل شده است که گاز هایی که برای اندازه گیری نیاز هستند را جذب می کند . برای امنیت و قابلیت حمل دستگاه، آن را معمولا در یک جعبه ی چوبی قرار می دهند .

مواد جاذب عبارتند از:
هیدروکسید پتاسیم
پیروگالول آلکالاین
کلرید مسی آمونیاکی

انتهای بورت گازی به یک بطری هم سطح کننده قرار می گیرد تا این امکان فراهم شود که نتایج در یک فشار پایدار به دست آیند و امکان انتقال گاز به محیط جذب یا انتقال از آن جا فراهم باشد . این بورت حاوی آب اندکی اسیدی شده با یک مقدار ناچیز شاخص شیمیایی ( معمولا متیل اورانژ ) برای خاصیت رنگ پذیری است .

از جمله کاربرد های دستگاه اورسات در صنایع، می توان به موارد زیر اشاره کرد:

• آزمایشگاه نوشیدنی و آبمیوه

روش آنالیز دستگاه اورسات

با استفاده از یک سری لوله ی لاستیکی ، گازی که قرار است آنالیز شود چندین بار به داخل بورت کشیده و خارج می شود . معمولا ، 100 میلی لیتر برای سهولت محاسبه بیرون کشیده می شود . با استفاده از یک شیر آب که بورت های جذب را جدا می کند ، سطح گاز در بطری هم سطح کننده و بورت در نقطه ی صفر بورت تنظیم می شود .
گاز سپس به داخل بورت پتاس کاستیک ( پتاس سوزآور ) عبور داده می شود ، چند دقیقه ای آن جا باقی می ماند و سپس بیرون کشیده می شود ، در نتیجه گاز باقی مانده از طریق سری شیر آب ها جدا می شود . این فرآیند به منظور مطمئن شدن از جذب کامل تکرار می شود . بعد از هم سطح کردن مایع در بطری و بورت ، حجم باقی مانده ی گاز در بورت درصد دی اکسید کربن جذب شده را مشخص می کند .
همین تکنیک برای اکسیژن ، با استفاده از پیروگالول ، و مونو اکسید کربن با استفاده از کلرید مسی آمونیاکی ، تکرار می شود.